Pożyczki udzielane pomiędzy podmiotami powiązanymi należą do powszechnie stosowanych instrumentów finansowania działalności gospodarczej. W praktyce nadal pojawiają się jednak pytania, czy jednorazowe udzielenie pożyczki przez spółkę prowadzącą działalność gospodarczą powoduje powstanie obowiązków na gruncie podatku od towarów i usług, zwłaszcza gdy działalność pożyczkowa nie stanowi przedmiotu działalności ujawnionego w KRS.
Istotnych wskazówek w tym zakresie dostarcza interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 czerwca 2026 r. (0111-KDIB3-1.4012.295.2026.1.WN). Organ potwierdził, że udzielenie oprocentowanej pożyczki przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością na rzecz podmiotu powiązanego stanowi usługę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jednocześnie korzystającą ze zwolnienia od podatku.
Dyrektor KIS przypomniał, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług opodatkowaniu podlega odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z kolei art. 8 ust. 1 ustawy definiuje usługę bardzo szeroko, obejmując nią każde świadczenie, które nie stanowi dostawy towarów.
W ocenie organu udzielenie oprocentowanej pożyczki spełnia wszystkie przesłanki uznania jej za odpłatne świadczenie usług. Pożyczkobiorca uzyskuje bowiem możliwość korzystania z kapitału przez określony czas, natomiast pożyczkodawca otrzymuje wynagrodzenie w postaci odsetek. Pomiędzy świadczeniem a wynagrodzeniem istnieje bezpośredni związek, co przesądza o odpłatnym charakterze czynności.
Interpretacja potwierdza tym samym utrwalony pogląd, zgodnie z którym pożyczka pieniężna nie pozostaje poza zakresem podatku wyłącznie dlatego, że dotyczy środków finansowych.
Dyrektor KIS wskazał, że udzielając oprocentowanej pożyczki spółka działa jako podatnik w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy. Nie ma przy tym znaczenia, czy działalność polegająca na udzielaniu pożyczek została wskazana jako przedmiot działalności w umowie spółki lub ujawniona w rejestrze przedsiębiorców.
Organ podkreślił, że wpis odpowiednich kodów PKD ma wyłącznie charakter ewidencyjny i nie decyduje o podatkowej kwalifikacji wykonywanych czynności. O tym, czy dana czynność podlega opodatkowaniu, rozstrzyga jej rzeczywisty charakter ekonomiczny oraz fakt wykonywania jej przez przedsiębiorcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Zdaniem Dyrektora KIS przekazanie kapitału na określony czas za wynagrodzeniem oznacza wykorzystywanie posiadanych środków pieniężnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych, co odpowiada definicji działalności gospodarczej zawartej w art. 15 ust. 2 ustawy
Organ wskazał, że udzielenie pożyczki podlega opodatkowaniu podatkiem, ponieważ stanowi odpłatne świadczenie usług wykonywane przez podatnika. Jednocześnie jednak czynność ta korzysta ze zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy, obejmującego usługi udzielania kredytów i pożyczek pieniężnych.
Oznacza to, że pożyczka nie jest czynnością pozostającą poza zakresem podatku ani czynnością niepodlegającą opodatkowaniu. Jest to czynność objęta ustawą, jednak ustawodawca zdecydował o jej zwolnieniu od podatku.
Rozróżnienie to ma istotne znaczenie praktyczne, ponieważ wpływa m.in. na sposób dokumentowania transakcji, ustalanie proporcji odliczenia podatku naliczonego czy obowiązki ewidencyjne podatników.
Stanowisko Dyrektora KIS wpisuje się w utrwaloną linię interpretacyjną dotyczącą opodatkowania usług finansowych, jednocześnie rozwiewając wątpliwości pojawiające się przy finansowaniu podmiotów powiązanych.
Z interpretacji wynika kilka praktycznych wniosków.
Po pierwsze, nawet jednorazowe udzielenie oprocentowanej pożyczki przez spółkę może zostać uznane za czynność wykonywaną w ramach działalności gospodarczej.
Po drugie, brak odpowiedniego kodu PKD lub niewskazanie działalności pożyczkowej w umowie spółki nie wyłącza statusu podatnika podatku od towarów i usług w odniesieniu do tej czynności.
Po trzecie, udzielona pożyczka pozostaje usługą objętą zakresem ustawy, mimo że korzysta ze zwolnienia przedmiotowego określonego w art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy.
Podsumowując interpretacja ma szczególne znaczenie dla grup kapitałowych oraz spółek finansujących działalność swoich wspólników lub podmiotów powiązanych. Potwierdza ona, że udzielanie pożyczek nie powinno być traktowane jako czynność incydentalna pozostająca poza systemem opodatkowania podatkiem wyłącznie dlatego, że przedsiębiorca nie prowadzi profesjonalnej działalności finansowej.
Jednocześnie podatnicy powinni pamiętać, że wykonywanie usług zwolnionych z podatku może wpływać na zakres prawa do odliczenia podatku naliczonego, zwłaszcza w przypadku podmiotów prowadzących jednocześnie działalność opodatkowaną i zwolnioną. Każdorazowo warto zatem przeanalizować skutki udzielenia pożyczki nie tylko pod kątem samego zwolnienia, ale również jego wpływu na rozliczenia podatku w całym przedsiębiorstwie.
Interpretacja z 2 czerwca 2026 r. stanowi zatem kolejne potwierdzenie, że dla celów VAT kluczowe znaczenie ma ekonomiczny charakter wykonywanej czynności, a nie formalny zakres działalności ujawniony w dokumentach rejestrowych spółki.
Oddział Śląski ISP w Katowicach
40-056 Katowice, ul. Jordana 7B
tel. 32 259 71 50
faks 32 253 99 89
e-mail: biuro.katowice@isp-modzelewski.pl
tel. 32 259 71 50 
maciej.kaszuba@isp-modzelewski.pl 
