Kodeks spółek handlowych w art. 54§1 dopuszcza zmniejszenie wielkości udziału kapitałowego wspólnika, za zgodą pozostałych wspólników. Przepis o spółce jawnej są liberalne w zakresie ochrony kapitału tych spółek, co wynika przede wszystkim z przyjęcia osobistej odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki. Zmniejszenie udziału kapitałowego odbywać się może w formie pieniężnej (poprzez spłatę wspólnika) lub rzeczowej poprzez fizyczny zwrot wkładu, ale każdorazowo musi mieć podstawę w postaci zgody wspólników. Norma wynikająca z art. 54§1 KSH ma charakter dyspozytywny, co oznacza, że jeżeli wspólnicy w umowie spółki dopuszczą możliwość zmniejszania udziału kapitałowego bez ich zgody, zmniejszenie będzie mogło nastąpić jednostronnie. W doktrynie uznaje się za zwrot wkładu każdą wypłatę lub świadczenie na rzecz wspólnika, które nie miały gospodarczej przyczyny.
Jeśli taka jest wola wspólników, zmniejszeniu udziału kapitałowego danego wspólnika i zwrotowi wkładu może towarzyszyć zmiana postanowień umowy spółki i zmniejszenie zakresu zobowiązania wspólnika do wniesienia wkładu. Udział kapitałowy nie może być obniżony do zera, gdyż stanowiłoby to naruszenie art. 3 KSH. Odrębność majątków spółek osobowych od majątków wspólników powoduje, że przesunięcia składników majątku między tymi masami majątkowymi można oceniać, jako zdarzenia, które potencjalnie mogłyby spowodować powstanie obowiązku podatkowego w podatkach dochodowym.

Maciej Sobiech
dyrektor Oddziału Wielkopolskiego
doradca podatkowy nr 09809
radca prawny nr wpisu 1845
Skontaktujemy się z Tobą w najbliższym dniu roboczym aby porozmawiać o Twoich potrzebach i dopasować do nich naszą ofertę.
Jest to elektroniczny tygodnik podatkowy, udostępniany Subskrybentom w każdy poniedziałek w formie newslettera.